Ruben de Groot: Misbruik

Het komt – helaas – overal voor, in allerlei soorten en maten, groot en klein, onder blank, geel, bruin en zwart. Iedereen krijgt er – alweer helaas – vroeg of laat wel eens mee te maken. In veel gevallen zien we het niet aankomen. Hij kan als een wolf in schaapskleren op je af komen. Het is iemand waarvan je het nooit had verwacht… .

Altijd zo aimabel en correct, in een keurig pak. Je eigen accountant, of misschien de slager, de buurvrouw, die politicus, de bank, een familielid, de verzekeringsmaatschappij. Totaal onverwacht word je er door overdonderd. Niets is verwerpelijker dan dat. In het beste geval blijf je teleurgesteld achter, in het slechtste geval zwaar getraumatiseerd en getekend voor het leven.

In sommige gevallen zien we het gelukkig ook wel aankomen en hoeven de gevolgen niet zo dramatisch te zijn. Naast de verschrikkingen van seksueel-, kinder-, en machtsmisbruik bestaat er namelijk ook misbruik van vertrouwen, misbruik van omstandigheden en ja, misbruik van statistische gegevens. Die laatste mag dan in de meeste gevallen de minst erge zijn, tot mijn eigen verbazing is het wel een vermelding waard in Wikipedia; ‘het al dan niet opzettelijk misbruiken van de uitkomsten van een statistisch onderzoek’.

Hoewel ik de relativiteit van dit misbruik zeer zeker onderken, wil ik het – als rechtschapen onderzoeker – hier toch even over hebben. Als media en reclamebranche zijn wij namelijk absoluut de allergrootste, meest geruchtmakende en verschrikkelijke serieverkrachter als het om onderzoekmisbruik gaat. Wat een BS (Bull Shit) komt daar uit voort zeg.

‘Onderzoek’ heeft bij velen een bijzondere lading, iets van autoriteit en respect. Het is onderzocht, dus zal het wel waar zijn. En dat is nu precies waar de ellende mee begint. Het is niet voor niets dat ‘Uit onderzoek is gebleken dat …’ zo’n gevleugelde uitspraak is. Die eerste 5 woorden doen bij menigeen de oren spitsen, want nu komt het. En wat komt er dan … ?

Een conclusie of aanbeveling die neerkomt op ‘Wij van WC eend, adviseren WC eend’. Was het alleen altijd maar zo doorzichtig. Het gebeurt vaak genoeg dat je aan je water voelt dat er zaken niet kloppen. Na enig spitwerk of doorgraven blijkt dan dat bijvoorbeeld de onderzoeksdoelgroep alleen uit klanten bestaat waardoor die merkbekendheid zo hoog is of er geen weging heeft plaatsgevonden of dat er op een andere manier een compleet atypisch beeld is ontstaan. Het is niet eens altijd opzet maar zeker net zo treurig als je er achter komt dat betrokkenen niet in de gaten hebben waar het mank loopt.

In ieder geval vermakelijker zijn berichten dat bijvoorbeeld bij 89% van de Nederlanders door de weeks tussen 6:18 uur en 7:08 uur de wekker gaat, we gemiddeld 2,3 minuten onze tanden poetsen, we 2 jaar en 35 dagen met een paar schoenen doen of we jaarlijks 153,37 uur besteden aan wachten op het één of ander. Wat moeten we er mee, so what?! Het zijn wanhoopsdaden van bedrijven of instanties die feitelijk niets te melden hebben maar angstvallig op zoek zijn naar wat aandacht van consumenten. Het ergste is nog dat nagenoeg alle kranten maar ook tijdschriften en zelfs televisieprogramma’s dankbaar gebruik maken van dit soort non-nieuws om er hun medium mee te vullen. Met een beetje geluk word je dus op één dag 3x geconfronteerd met ‘het feit’ dat ‘we het met z’n allen in 2010 23x minder vaak deden dan in 2009’. Wat zeg ik, als fervent twitteraar krijg je hem binnen een kwartier na de release al 16x als retweet om je oren. Wat moeten we met dergelijke berichten?

Ik vind het misbruik, misbruik maken van het elan van onderzoek, van een waardevol instrument. Onderzoek moet iets opleveren, moet ons verder helpen. Het mag ook vragen oproepen, maar dan verdere onderzoeksvragen en niet een lading vraagtekens over opzet en betrouwbaarheid. En wat de PR-matige ‘onderzoeken’ betreft, daar zou ik nou wel eens onderzoek naar willen doen! In hoeverre dit soort berichten effectief zijn. Zouden er mensen zijn die zich 1 dag na release van een dergelijk bericht, de afzender nog kunnen herinneren??

—-

>> Vind hier alle artikelen uit de Keep in Mind mail van Maart 2011

0

Share This Post

Leave a reply